ئیسلامییەكان پرۆژەی سیاسین یان ڕێكخراوی خێرخوازیی و پەروردەیی ؟

13/08/2022

ساڵی 1928 و پێنج ساڵ دوای ڕوخانی ئیمپراتۆریەتی ئیسلامیی عوسمانیی كە ماوەی 600 ساڵ حوكمی زۆربەی جیهانی كرد، گەنجێك كە تازە ببوە مامۆستای زمانی عەرەبی لە میسرەوە و بە حەسرەتی ڕوخانی خیلافەتی ئیسلامیی و بە ئامانجی دووبارە بونیادنانەوەی، لەگەڵ ژمارەیەك لە هاوڕێكانی ڕێكخراوێكی ئیسلامیی دروست دەكەن، ڕێكخراوێك كە بانگەشەی گێڕانەوەی خیلافەت و جێبەجێكردنی شەریعەتی ئیسلام و جیهاد و تێكۆشان دەكات لەپێناو ئازادكردنی خاكی مسوڵمانان لە ژێر دەستی ئەو وڵاتانەی كە دوای ڕوخانی عوسمانییەكان داگیر و دابەشیان كردبوو .

ئەمە حەسەن بەننایە، كوڕی یەكێك لە زاناكانی بواری فەرمودە لە میسر و دامەزرێنەری كۆمەڵەی برایانی مسوڵمان و دوای چەند ساڵێكی كەم ئەم ڕێكخراوە بە تەواوی جیهانی عەرەبیدا بڵاودەبێتەوە و هەزاران زانا و كەسایەتی مسوڵمان لە وڵاتانی عەرەبی دەبنە بەشێك لەپرۆژەكەی بەننا و، چالاكیی سیاسیی و پەروەردەیی دەستپێدەكەن . لێرەوە دروستكردنی هێزی نوێی ئیسلامیی سەرهەڵدەدات، بەشێكیان لە ئیخوان هەڵدەگەڕێنەوە و ژمارەیەكیشیان تا ئێستا هەر مایل بە هەمان قوتابخانەی ئیخوانن .

ئێستا لە سەرتاسەری جیهان و بەتایبەتیش لە خۆرهەڵاتی ناوەڕاست، سەدان هێزی ئیسلامیی بە چەندان ئاراستە و ئایدیای جیاجیاوە بونیان هەیە، بەشێكیان جگە لە چەك باوەڕیان بە هیچ ڕێگایەكی دیكە بۆ گرتنە دەستی دەسەڵات نیە، ژمارەیەكیشیان پەروەردەی تاك و كۆمەڵ و خەباتی سیاسیی بە بەدیلی چەك دەزانن بۆ وەرگرتنی دەسەڵات، بەشێك لەمانە لە نمونەی تاڵیبان بە ڕێگای خەباتی چەكداریی گەیشتنە دەسەڵات و بونەوە خاوەنی حكومەت و دەوڵەت، ژمارەیەكیشیان لە نمونەی میسر و تونس هەڵبژاردن و خەباتی مەدەنیی كردنی بە ڕێكخراوی قەدەغەكراو و دوای بردنەوەی پرۆسەكە، بە ڕێگای كودەتا و پیلان دەسەڵاتیان لێوەرگیرایەوە و، كورسی حكومەت و پەرلەمانیان بۆ گۆڕا بە ژوری زیندان و قەفەسی دادگا .

لە هەرێمی كوردستان سێ هێزی سیاسیی ئیسلامیی بونیان هەیە، ئەم هێزانە چەندین ساڵە دامەزراون و تێكەڵ بە كاری سیاسیی و بەشداریی دەسەڵات و حكومەت و ئێستاش ئۆپۆزسیۆنن، لە ئاستی كۆمەڵگەدا خاوەنی ژمارەیەك ڕێكخراوی خێرخوازیی و دەیان ناوەندی پەروەردەیین . لە دەسەڵاتدا تاقی نەكراونەتەوە و نەیانتوانیوە بە هەڵبژاردن بگەنە لوتكەی دەسەڵات .

سەركردە و ئەندامانی ئەم هێزە ئیسلامییانە لە گەندەڵییەوە تێوە نەگلاون، بەدرێژایی 30 ساڵی ڕابردوو بەشێك نەبوون لەو ماڵوێرانیی و تاڵانیی و فەسادەی لە كوردستاندا هەبووە و ئێستش بەزیاتر لە پێشوو درێژەی هەیە، ماڵی هەر ئەندامێكیان لە هەر كوچە و كۆڵانێكدا بێت، خەڵكی ئەو گەڕەكە لەسەر و ماڵی خۆی ئەمینە، هەركەسیان لە هەر فەرمانگە و شوێنێكی گشتی كاربكات، جێی متمانە و پێگەیە و ڕێزلێگیراوە، هەر هەژار و نەخۆشێكی نەدار هەبێت پەنا بۆ ڕێكخراوە خێرخوازییەكانی ئەوان دەبات، خێزانەكان بەبێ خەمی مناڵەكانیان دەنێرنە ناوەندە پەروەردەییەكانی سەر بە ئیسلامییەكان .

بەڵام هەموو ئەم ناو و ناوبانگە باشە و ئەو پێگە و متمانە كۆمەڵایەتییە، نەیتوانیوە لە ڕوی سیاسییەوە ئەم هێزانە بكاتە زۆرینە و، لە هەڵبژاردنەكاندا متمانەی شەقام و گەلەكەی خۆیان بەدەستبهێنن كە بەلای ئەوانەوە زۆرینەشی مسوڵمانن .

هەندێك دەڵێن گوتاری سیاسیی ئیسلامییەكان لاوازە و، جورئەتی موجازەفە و دروستكردنی فشار و ڕووداویان نیە و، زوو ملكەچی زەبر و زۆری دەسەڵات دەبن و، ئەوەندەی چاویان لە پاراستن و هێشتنەوەی حزبە، هێندە ئامانجیان گەورە و فراوانبوون نیە و دیوارێكیان لەنێوان خۆیان و خەڵكی كۆمەڵگەكەی خۆیان دروستكردووە .

كەمیش نین ئەوانەی پێیانوایە، هەڵبژاردنێك كە بەر لە تەواوبوونی، ئەنجامەكانی دیارە، پرۆسەیەك كە پارەی دزراوی خەڵك و كڕینی ویژدان و میلیشیا و بندیوار و ئەجێندای وڵاتانی دراوسێ كورسییەكان دابەش بكات و ئەنجام یەكلایی بكاتەوە، ئیسلامییەكان چۆن دەبنە زۆرینە و كەی خەونی گەیشتن بە كورسی دەسەڵات دەكەنە واقیع ؟

ژمارەی خوێندراو : 87 جار

هەواڵی زیاتر